Copacabana, capoeira en caipirinha's

Lieve trouwe lezers,

Het heeft voor ons lang onmogelijk geleken maar het einde van de reis begint in zicht te komen, over 5 weken staan we weer op Hollandse bodem. We nemen afscheid van ons nomadenbestaan en als grande finale hebben we heel decadent een 8-daagse trip naar de Galápagos-eilanden geboekt!

Maar eerst even bijpraten over de afgelopen weken, daarin zijn we langs de Braziliaanse kust steeds verder omhoog gereisd tot aan Natal, waar we nu zijn. Natuurlijk mocht een bezoek aan Rio de Janeiro niet ontbreken. Na al het luieren aan het strand besluiten we dat we wel weer toe zijn aan een thrill. We kiezen voor hanggliden (ook wel bekend als deltavliegen), vanaf een 500 meter hoge rots boven de stad. Met een jeep hobbelen we de berg op waar we vanaf de top een prachtig uitzicht over de stad hebben. We zijn bij lange na niet de enigen die vandaag de sprong wagen en het duurt dan ook even voordat we mogen. Veel mensen aarzelen een hele tijd voordat ze springen omdat de condities vandaag niet optimaal zijn en dat leidt ertoe dat wij ons ook beginnen af te vragen of dit wel zo´n goed idee is, al roept Vio stoer dat ze het helemaal niet eng vindt. Uiteindelijk worden we dan toch in een pakje gehesen en aan de vlieger bevestigd. Dan is het zaak om zo hard mogelijk van het platform af te rennen en in het diepe gat te springen. Het is een fantastische ervaring, je voelt echt hoe je op de luchtstromen zweeft en overgeleverd bent aan de wind. Zo moet een vogel zich voelen. Ook het uitzicht is interessant: aan de ene kant de uitgestrekte favelas (sloppenwijken) van Rio en aan de andere kant het strand en de zee. Daar tussenin ligt een sjieke villawijk met zwembaden en tennisbanen. Na een kwartiertje zweven, landen we veilig op het strand, Vio overigens lijkbleek want die vond het tocht wel ietsjepietsje eng om aan zo´n touwtje hoog boven in de lucht te hangen...

Onder begeleiding van een gids maken we ook een tour door twee van de beruchte favelas in Rio: Rocinha en Canoas Velas. Na twee dagen delibereren over de morele aspecten van het fenomeen ‘sloppentoerisme’ wint Vio’s nieuwsgierigheid het uiteindelijk toch van de ethische bezwaren. Bovendien worden we overgehaald door de marketing pitch: we leveren ‘een bijdrage’, 40% van de opbrengsten van de tour worden aan een schooltje gedoneerd. Beide farvelas liggen tegen een steile bergwand aan waardoor het uitzicht op de rest van de stad en op de zee fenomenaal is. In deze en andere favelas in Rio komen jaarlijks zo´n 2.500 mensen door geweld om het leven, de meesten in de voortdurende oorlog tussen de politie en de drugsmaffia die heer en meester is in deze wijken. De helft van de slachtoffers valt door politiekogels.

Van al die ellende zien wij gelukkig weinig tijdens onze trip, de favela is armoedig, er ligt overal afval op straat en elke vierkante centimeter is benut maar het lijkt leefbaarder te zijn dan wijken in bijvoorbeeld Mexico-stad of Lima. De gids geeft aan dat er onder president Lula de afgelopen jaren veel verbeterd is. De wijk bestaat uit veel kleine straatjes en nauwe steegjes waar je snel verdwaalt. Natuurlijk brengen we ook nog een bezoek aan het obligate kindertehuis en sponsoren we de lokale handwerkhandel.

De volgende stop is Salvador, ongeveer 1.500 kilometer noordelijker. De staat waar Salvador de hoofdstad van is (Bahia) was de plek waar zich in de koloniale tijd de meeste plantages bevonden en dientengevolge werden er duizenden slaven vanuit Afrika naar Bahia getransporteerd. Daardoor is de huidige bevolking van de stad en de omgeving voornamelijk van Afrikaanse afkomst. Het centrum van Salvador, de Pelourinho, bestaat uit kleine met keien geplaveide straten en mooie gekleurde koloniale huisjes. De energie knalt er in de stad van alle kanten vanaf: ´s avonds marcheren grote drumkorpsen met veel bombarie en een grote stoet dansende aanhangers door de straten en overal zijn capoeira-scholen waar druk geoefend wordt en waar je voor een paar real mag komen kijken.

De keerzijde van Salvador is dat het erg arm is en het drugsgebruik enorm. Op straat word je voortdurend aangeklampt door uitgemergelde en hyperactieve straatkinderen, waarvan sommigen om de haverklap met hun neus in een zakje lijm zitten. Waarschijnlijk zijn in geen ander land de verschillen zo levensgroot als in Brazilië. Er is het Brazilië dat booming is, van grote winkelcentra, van dure auto´s en van sjieke hotels. En er is het Brazilië van eindeloze sloppenwijken, een oppermachtige drugsmaffia en naar schatting 200.000 straatkinderen. Net als in andere landen geldt ook hier dat hoe gekleurder de bevolking, des te lager de sociale status. Er is een enorm contrast tussen de zuidelijke staten die voornamelijk blank en relatief welvarend zijn en staten als Bahia met een donkerdere bevolking en een aanzienlijk lagere ontwikkelingsgraad.

Vanuit Salvador maken we een driedaagse trip naar Lençóis in het Nationaal Park Chapada Diamantina, ongeveer 7 uur met de bus het binnenland in. Het is een gebied met veel heuvels, rivieren, rotsen en monolieten met steile kliffen zodat het hier en daar op een canyon lijkt. We zien hier een paar mooie dingen zoals een enorme grot, een natuurlijke waterglijbaan en een kristalheldere rivier. In de pousada waar we slapen ontmoeten we Laurie, een Belgische die een aantal maanden als vrijwilligster werkt bij een kinderdagverblijf (Casa Grande) dat is opgezet door een Engelse dame. Op haar uitnodiging nemen we er even kijkje. Het Braziliaanse onderwijssysteem is belabberd en de meeste kinderen gaan slechts 2 tot 3 uur per dag naar school, als ze al gaan, met als gevolg dat velen bij het verlaten van de lagere school nog niet tot 10 kunnen tellen en hun eigen naam met moeite kunnen schrijven. Casa Grande probeert deze lacune enigszins op te vullen door de kids voor of na schooltijd een plek te bieden. Een mooi initiatief
dat navolging verdient.

Onze laatste dagen in Bahia brengen we door aan het strand in Morro de São Paulo op Ilha Tinharé, een onvervalst tropisch paradijsje. Geen auto’s, alleen zanderige weggetjes met overal barretjes en restaurantjes en hier en daar een mottige straathond. We zitten hier in een mooie pousada boven op een heuvel met uitzicht op de zee (en in Duitse handen, dus goed georganiseerd). Na 5 dagen chillen pakken we de boot weer terug naar Salvador vanaf waar we door gaan naar Natal. In Salvador komen we er achter dat er tijdens de terugreis vanuit Morro een verstekeling is meegereisd. Als ik mijn backpack voor het ontbijt even op de grond zet, komt er opeens een dikke zwarte schorpioen uit de tas gekropen. Dat is wel even schrikken! Willen degenen die vroeger tijdens de biologieles wel hebben opgelet dit exemplaar even determineren en ons vertellen om wat voor soort het gaat (en vooral natuurlijk of ik aan een vroegtijdige dood ben ontsnapt)!? De foto staat hier onder.

Waarschijnlijk komt ons volgende bericht vanuit Bolivia, op weg naar Ecuador. Voor nu, lieve groeten en kussen vanuit Natal!